Na twee maanden onderhandelen is het dan zover, de coalitie is gevormd. D66, VVD, GroenLinks en de ChristenUnie zullen de komende vier jaar aan het coalitieakkoord 'Samen aan de slag voor duurzame groei' werken. Een terugblik op de afgelopen tijd.

Bij de verkiezingen op 21 maart eerder dit jaar kwam D66 als grootste uit de bus. Het was dan ook deze partij die de leiding nam bij een eerste verkenningsronde. Eerste Kamerlid en D66’er Joris Backer werd tot informateur benoemd door burgemeester Lucas Bolsius. Hij adviseerde half april dat D66, VVD, GroenLinks en de ChristenUnie er samen uit moesten proberen te komen. Er waren een aantal partijen met kritiek op Backer, zoals het CDA die buiten de boot viel ondanks zetelwinst, dit tot teleurstelling van fractievoorzitter Micheline Paffen: “Onze partij is een van de grote winnaars van de verkiezingen. Toch komen wij niet voor in de geplande coalitie. Wij werden overspoeld door telefoontjes van CDA-kiezers die vroegen: waarom? Ik vind het antwoord niet in uw verslag. Maar ik eis van u een ondubbelzinnig antwoord.”

Na een aantal kritische vergaderingen gingen de onderhandelingen dan toch van start. Onder leiding van Victor Molkenboer, die tevens ook burgemeester is van Woerden, werd duidelijk dat er een aantal hoofdpijndossiers waren waar flink over onderhandelt moest worden. Zo was er de altijd terugkomende westelijke rondweg. Fel tegenstander van deze rondweg is GroenLinks terwijl de VVD hier sterk vóór is. Uiteindelijk ging GroenLinks toch akkoord wat de partij op veel kritiek uit eigen achterban kwam te staan.

Naast de rondweg bleek ook de kostenpost rondom de renovatie van het stadhuis zand in de onderhandelingsmotor te zijn. Een tijdje terug is er asbest in het oude pand gevonden waardoor de kosten voor het hele project aanzienlijk hoger zullen uitvallen. Er werd geraamd dat er 30 miljoen euro voor nodig zal zijn om het stadhuis te verbouwen, dat zou dus nog veel hoger zijn uitgevallen. De vier coalitiepartijen hebben in het akkoord een heel nieuw plan opgesteld, er zal worden gekeken naar mogelijkheden voor nieuwbouw. “Nieuwbouw elders biedt de mogelijkheid op een volledig energie neutraal stadhuis en het kan een impuls geven aan de directe omgeving bij gebiedsontwikkeling”, valt te lezen in het coalitieakkoord.

Voordat de onderhandelingen starten waren er veel vragen over de stijgende zorgkosten. Het budget voor 2018 bestaat uit 33 miljoen euro, dit is 4 miljoen te weinig. Verschillende visies door met name de VVD en GroenLinks zorgden ervoor dat hier veel gesteggel over was. Nu het akkoord er ligt zien we wat er uit dit gesteggel is gekomen. “Om de stijging van kosten voor zorg en ondersteuning te dempen zetten we de komende jaren in op transformatie en innovatie. Hiermee ramen we een besparing van € 0,5 miljoen in 2020 oplopend tot € 2 miljoen structureel vanaf 2021. We handhaven het voorzieningenniveau en de toegang tot zorg en ondersteuning op het huidige niveau.”

Halverwege de onderhandelingen lieten de onderhandelende partijen weten dat ze met ‘een aantal grote complexe opgaven’ zaten de komende jaren. Door deze extra werkdruk wil de nieuwe coalitie geen vijf maar zeven wethouders aanstellen. Dit leidde tot kritiek onder de oppositiepartijen. Onder andere Amersfoort2014 was het hier niet mee eens, zij diende dan ook een motie in, maar deze werd afgewezen door de meerderheid van de raad. Onder de nieuwe wethouders zit ook een wethouder ‘Duurzaamheid, omgevingswet en energietransitie’, het lijkt erop dat hier GroenLinks is tegemoetgekomen nadat het eerder akkoord ging met de westelijke rondweg.

Op woensdag 13 juni kwam het nieuws naar buiten dat de onderhandelingen waren geslaagd en dat de partijen een coalitieakkoord konden presenteren. Deze werd op 15 juni gepresenteerd in het groene huis in park Schothorst. Op 19 juni zullen de nieuwe wethouders en raadsleden officieel worden benoemd, hiermee komt voorlopig een einde aan een twee maanden lange onderhandelingssoap.