De zon schijnt op Amersfoort Centraal Station als om 14:10 uur bus vijf aan komt rijden. Er staan ruim twintig mensen op platform G te wachten tot ze de bus in mogen. De stadsbus is een bekend fenomeen bij Amersfoorters. De route is tientallen kilometers lang, stopt bij 23 verschillende haltes en doorkruist de wijken Stadskern, Kruiskamp, Schothorst, Hooglanderveen en Vathorst. Een ritje met deze bus laat je een tweedeling binnen Amersfoort en de verschillende gezichten van deze stad zien.

De deuren van de rode Syntus bus gaan open. De wachtende menigte stapt in, waardoor het herkenbare geluid van de OV-chipkaart de bus vult. De buschauffeur groet de mensen vriendelijk. “Ja, deze bus gaat ook naar de Evertsenstraat”, zegt Henk van Straaten (53) tegen een kleine oudere vrouw als reactie op haar vraag. Een lange man van middelbare leeftijd met een baardje en ronde bril schiet de vrouw te hulp en tilt haar rollator over de drempel heen. Hij wordt bedankt, waarop hij zijn gesprek met een vrouw met hoge hakken en felle lippenstift vervolgt.

De bus is gevuld met veel verschillende mensen. De oudere vrouw zit voorin en de lange man met baardje en vrouw met hoge hakken zitten achterin. Er zijn verschillende factoren die verraden dat de oudere vrouw niet volledig Nederlands is. Ze draagt een hoofddoek, heeft een getinte huidskleur en houdt een verhit telefoongesprek in gebrekkig Nederlands. Af en toe zegt ze op een voor ons venijnige toon iets in het Arabisch. De vrouw en man houden daarentegen een rustig gesprek over het weer en stemmen beide in dat de bus airconditioning moet krijgen.

Als iedereen zit start de chauffeur de motor en slaat linksaf richting de stadsring. Een aantal toeristische plekken van Amersfoort worden gepasseerd, waaronder het Sint Jorisplein en de Varkensmarkt. Bushalte De Flint is de laatste stop, voordat de wijk Kruiskamp wordt ingereden. Hoe verder de bus in het hart van Kruiskamp komt, hoe meer de omgeving en woningen veranderen. Er staan meer flats, er zijn meer mensen op straat met een niet-westerse achtergond en in tegenstelling tot de stadskern ligt hier rommel op straat. De bus stopt bij de Pullstraat, waar vier mensen met migratie achtergrond uitstappen. De oudere vrouw blijft nog één halte zitten en drukt bij het sluiten van de deuren snel op de stop knop. Aan de linkerkant zitten Kapsalon Azar en Halal Slagerij Jabir. Kruiskamp is een multiculturele wijk.

De route gaat verder langs het Valleikanaal richting de volgende wijk: Schothorst. De bus laat hoge flatgebouwen achter zich en passeert veel twee onder één kap woningen. Na ongeveer drie minuten in de wijk Schothorst rijdt de bus op de lange Sara Burgerhartsingel. Het is een weg met aan zijkanten hoge bomen. Langs de bus rijden moeders en vaders met kinderen op de fiets en aan de linkerkant staat een school waar een groep kinderen voetballen.

“Het is elke keer weer genieten als ik op dit traject rijd”, vertelt buschauffeur Van Straaten enthousiast. “Het is een bijzondere rit waarbij je een goed beeld krijgt van de diversiteit van Amersfoort. Zo woon je in de wijk Kruiskamp weer totaal anders dan in de wijk waar we nu rijden. Er is zeker een tweedeling in Amersfoort. Je kan meestal al gokken welke mensen waar uit gaan stappen. De vooroordelen worden nou eenmaal bevestigt bij wijken als Kruiskamp of de welvarendere buurten zoals Vathorst. Eén ding is zeker: dit is het meest diverse bustraject van Amersfoort.”

“Station Schothorst”, zegt de vrouwenstem die in elke Syntus bus klinkt. De man met het baardje en ronde glazen staat op en maakt aanstalten om uit te stappen. Hij zegt zijn reisgenoot, de vrouw met lippenstift gedag, en zwaait nog even kort naar de buschauffeur voordat hij naar de stationstrap loopt.

De bus rijdt verder richting de laatste wijk die op de route ligt: Vathorst-Hooglanderveen. De Syntus bus passeert een grote Ikea vestiging en aan de rechterkant een sportpark en skatebaan.

De woningen en leefomgeving veranderen voor de derde keer tijdens deze rit. Het moment dat Vathorst verder binnen wordt gereden komt de bus in een wijk met veel ruimte tussen woningen, grotere huizen en een natuurlijke leefomgeving.

Na een rit van ongeveer een halfuur is het eindpunt van deze route bereikt. Voor de laatste keer deze rit klinkt de bekende vrouwenstem door de bus heen: “Station Vathorst”. In de bus zitten nog zes mensen, waaronder de vrouw met hakken en lippenstift op. De bus stopt en de deuren openen. Mevrouw zegt de buschauffeur gedag, pakt haar autosleutels en zet een zonnebril op. “Ik wist dat zij in Vathorst uit zou stappen”, zegt de buschauffeur.

Eindredactie: Nikita Neuteboom